Szybka ekspansja zakwitów glonów na całym świecie wskazuje na zasadniczą zmianę w ekosystemach oceanicznych spowodowaną zmianami klimatycznymi i zanieczyszczeniami. Naukowcy ostrzegają, że ta „zmiana reżimu” może przyciemnić wody oceaniczne, zmienić życie morskie, a nawet przyspieszyć załamanie klimatu.
Wykładniczy wzrost zakwitów glonów
Badania przeprowadzone na Uniwersytecie Południowej Florydy pokazują, że w ciągu ostatnich dwóch dekad w tropikalnym Atlantyku i zachodnim Pacyfiku zakwity glonów zwiększały się średnio 13,4% rocznie w tropikalnym Atlantyku i zachodnim Pacyfiku. Najsilniejszy wzrost nastąpił po 2008 roku, co oznacza wyraźne przyspieszenie tej tendencji.
Przed 2008 rokiem zakwity makroglonów na dużą skalę były rzadkie i ograniczały się głównie do Morza Sargassowego. Obecnie na całym świecie pojawiają się masowe epidemie – w tym Wielki Atlantycki Pas Sargassum, widoczny z kosmosu, rozciągający się od Zatoki Meksykańskiej po wybrzeże Afryki. Inne znaczące ogniska zaobserwowano u wybrzeży Nowej Zelandii i u wybrzeży Florydy.
Jak naukowcy śledzili zmianę
Naukowcy wykorzystali sztuczną inteligencję do analizy ponad 1,2 miliona zdjęć satelitarnych z lat 2003–2022, identyfikując pływające glony za pomocą modelu głębokiego uczenia się. Proces ten zapewnił pierwszy kompleksowy globalny obraz tych ognisk.
W badaniu zauważono również, że podczas gdy liczebność mikroalg (fitoplanktonu) wzrastała w wolniejszym tempie, wynoszącym 1% rocznie, wzrost makroglonów, takich jak sargassum, był szczególnie gwałtowny, zwłaszcza od 2010 r. Sugeruje to, że większe gatunki glonów są lepiej przystosowane do niedawnych trendów ocieplenia i zanieczyszczenia substancjami odżywczymi.
Dlaczego to ma znaczenie: zmiana reżimu w działaniu
Przejście do „oceanu bogatego w makroglony” to nie tylko zmiana środowiskowa; ma to szersze implikacje:
- Blokowanie światła: Gęste maty glonów blokują światło słoneczne, zakłócając podwodne ekosystemy.
- Sekwestracja węgla: Chociaż glony początkowo pochłaniają węgiel, rozkładające się glony mogą uwolnić go z powrotem do atmosfery.
- Biogeochemia oceanu: Zmiany w składzie glonów wpływają na obieg składników odżywczych i chemię wody.
- Opinia klimatyczna: Ciemne wody pochłaniają więcej ciepła, potencjalnie zaostrzając zmiany klimatyczne.
Naukowcy podkreślają, że zmiany te nie są odosobnionymi zdarzeniami, ale stanowią zmianę systemową, której punkty krytyczne zidentyfikowano w latach 2008, 2011 i 2012. Oznacza to, że warunki oceaniczne uległy obecnie zasadniczej zmianie, co sprzyja wzrostowi makroglonów.
Wyniki opublikowane w Nature Communications podkreślają pilną potrzebę działań mających na celu łagodzenie zmian klimatycznych i zmniejszenie zanieczyszczenia substancjami odżywczymi. Rozszerzające się zakwity glonów stanowią wyraźny sygnał ostrzegawczy, że ekosystemy oceaniczne przechodzą dramatyczną transformację.
